Moderne alarmering van de bevolking bij noodsituaties

Noodplanning
Be-AlertAlarmering van de bevolking
Bij noodsituaties kan het belangrijk zijn om de bevolking te kunnen verwittigen. Het Crisiscentrum van Binnenlandse Zaken blijft verder inzetten op performante alarmeringskanalen om de burger zo efficiënt mogelijk te alarmeren tijdens een noodsituatie, o.a. via (mobiele) telefonie. Sinds juni 2017 kunnen overheden via BE-Alert berichten sturen aan de betrokken bevolking, vb bij een overstroming of industrieel ongeval. De alarmeringstesten zullen vanaf 2018 op elke eerste donderdag mogelijk zijn.

BE-Alert: een multi-kanaal platform ter alarmering van de bevolking

Sinds juni 2017 hebben al 307 gemeenten en alle gouverneurs ingetekend op BE-Alert om berichten te kunnen versturen. Samen met heel wat overheden is ook een sensibiliseringscampagne georganiseerd over de alarmering (hoe gepast reageren als ik word verwittigd) en over BE-Alert in het bijzonder (hoe kan ik mij inschrijven). Burgers hebben ondertussen 239.000 adressen opgegeven om een bericht van de overheid te kunnen ontvangen bij een noodsituatie. Burgers kunnen zich steeds registreren op de site www.be-alert.be.

Tijdens de eerste zes maanden van ingebruikname is BE-Alert al 5 keer ingezet, waarvan 1 keer op basis van lokalisatie van mobiele toestellen. Daarnaast zijn ook al verschillende tests gedaan en wordt de toepassing frequent gebruikt voor berichten van buurtinformatienetwerken (BIN).

 

Efficiënte verwittiging

Het Crisiscentrum beheert tevens het sirenenetwerk. Deze sirenes zijn geconcentreerd rond bedrijven met een verhoogd risico, nl. zogenaamde seveso-bedrijven en nucleaire sites. Het netwerk telt vandaag ongeveer 570 sirenes. Sinds de uitbouw van het netwerk 20 jaar geleden, zijn de sirenes niet ingezet bij reële noodsituaties. Ze worden wel elke eerste donderdag van het trimester getest. Uit de tests blijkt dat de verstaanbaarheid van het sirenegeluid ontoereikend is, en er verwarring bestaat met bedrijfssirenes. Tevens kunnen via de sirenes enkel huiltonen en een beperkt aantal vaste boodschappen worden gecommuniceerd. De sirenes zijn een verouderde technologie, waarvoor er vandaag performantere en meer kostenefficiënte alternatieven bestaan.

Omwille van de inzetbaarheid van BE-Alert in heel het land en de mogelijkheid om diverse boodschappen duidelijk te communiceren, zullen er de komende jaren nog meer inspanningen worden geleverd om BE-Alert verder te operationaliseren. De keuze is zodoende gemaakt om verder en blijvend te investeren in een modern alarmeringskanaal voor de burger. BE-Alert zal verder evolueren om de alarmering van de bevolking via verschillende kanalen te bevorderen.

In het kader van deze technische en operationele beleidskeuze ter alarmering van de bevolking zullen herstellingen aan sirenes niet langer uitgevoerd worden. Daarenboven zullen sirenes stelselmatig afgekoppeld en verwijderd worden vanaf 2018. Concreet zal de dienst Alarmering van het Crisiscentrum in 2018 aanvangen met de gefaseerde ontmanteling van het sirenenetwerk.

 

Alarmeringstesten

Het testen van de alarmeringskanalen is essentieel voor de overheid én voor de burgers: voor de technische werking én als een regelmatige sensibilisering van de bevolking voor de juiste reflexen bij een noodsituatie.

Daarom zullen de alarmeringstesten vanaf 2018 op elke eerste donderdag mogelijk zijn.

Steden en gemeenten die dit wensen, kunnen hun waarschuwingskanalen testen, in het bijzonder BE-Alert. Om technische redenen en om het vlot verloop van deze tests in heel het land te verzekeren, wordt aanbevolen dat de deelnemende steden en gemeenten deze testberichten verzenden naar een honderdtal contactpersonen op (een deel van) hun grondgebied. De personen die zijn ingeschreven op BE-Alert en die geen testbericht krijgen op de eerste donderdag van de maand, hoeven zich dus niet ongerust te maken. Het testbericht op de eerste donderdag van de maand wordt immers enkel verzonden door de steden en gemeenten die BE-Alert die maand wensen te testen en zal worden verzonden naar een beperkte zone. Het aantal tests per jaar kan door de steden en gemeenten zelf worden bepaald. Bovendien kunnen de steden en gemeenten via het platform gesimuleerde berichten versturen, deze berichten zullen niet effectief worden ontvangen door mensen.

Tegelijk blijven in 2018 de trimestriële alarmeringstesten van grotere omvang behouden, telkens op de eerste donderdag van het trimester (dus op 4 januari , 5 april, 5 juli en 4 oktober). Op die data zullen het sirenenet en BE-Alert getest worden door het Crisiscentrum.